Dzięki mleku z banku mleka kobiecego najbardziej potrzebujące noworodki — przede wszystkim wcześniaki i dzieci chore — mogą otrzymać bezpieczne mleko kobiece wtedy, gdy mleko własnej mamy jest czasowo niedostępne, niewystarczające albo przeciwwskazane.
Aby taki system działał naprawdę dobrze, potrzebne są jednak nie tylko zaangażowanie i serce ludzi, lecz także wspólne, jasne zasady postępowania. Właśnie dlatego powstał Standard Organizacyjny Banków Mleka Kobiecego w Polsce — dokument, którego celem jest uporządkowanie i ujednolicenie działania banków mleka w Polsce. Tak, aby niezależnie od miejsca, w którym funkcjonuje bank mleka, najważniejsze elementy jego pracy były oparte na tych samych zasadach i przebiegały w porównywalny sposób.
To ważne zarówno dla mam, które oddają mleko, dla rodziców dzieci otrzymujących mleko z banku, jak i dla personelu medycznego, który każdego dnia współtworzy ten system.
Po co potrzebny jest wspólny standard dla banków mleka?
Bo mleko kobiece przekazywane do banku mleka nie jest „zwykłym produktem”. To szczególny biologiczny dar, który trafia do pacjentów najbardziej wrażliwych i najbardziej potrzebujących.
Dlatego każdy etap — od rekrutacji dawczyni, przez przyjęcie mleka, jego badanie, pasteryzację, przechowywanie i wydanie pacjentowi — powinien przebiegać według jasno opisanych procedur.
Standard Organizacyjny Banków Mleka podkreśla znaczenie:
- pełnej identyfikowalności mleka „od dawczyni do biorcy”,
- bezpieczeństwa mikrobiologicznego,
- odpowiednich procedur jakości,
- właściwego szkolenia personelu.
Mówiąc prościej: chodzi o to, aby banki mleka kobiecego w całej Polsce działały według podobnych, wysokich standardów — z korzyścią dla pacjentów i z większym poczuciem bezpieczeństwa dla wszystkich zaangażowanych.
Co zawiera Standard Organizacyjny Banków Mleka Kobiecego?
To nie jest krótki opis, ale rozbudowane opracowanie liczące ponad 200 stron, obejmujące najważniejsze obszary funkcjonowania banków mleka kobiecego.
W standardzie znalazły się między innymi zasady dotyczące:
- minimalnego wyposażenia banku mleka,
- rekrutacji i kwalifikacji honorowych dawczyń mleka kobiecego,
- postępowania z mlekiem w banku mleka,
- transportu i przyjęcia mleka,
- kontroli opisu i stopnia zamrożenia,
- przechowywania mleka w odpowiednich warunkach,
- przygotowania mleka do dalszego przetwarzania,
- zasad dotyczących kwalifikacji pacjentów korzystających z mleka z banku.
Dokument opisuje także wytyczne dla dawczyń, które pomagają zachować jak najwyższą jakość oddawanego mleka.
Kto pracował nad standardem?
Prace nad standardem były prowadzone przez grupę ekspertów oraz przedstawicieli 15 banków mleka w Polsce. To bardzo ważne, ponieważ dokument nie powstał „zza biurka”, ale w oparciu o doświadczenie osób, które na co dzień tworzą ten system i wiedzą, z jakimi wyzwaniami mierzą się banki mleka kobiecego w praktyce.
Koordynacja całości była związana z działaniami prowadzonymi przez Fundację Bank Mleka Kobiecego w ramach projektu MILKNET – sieć regionalnych banków mleka w Polsce.
Dlaczego to dobra wiadomość dla mam, rodzin i personelu medycznego?
Wprowadzenie standardu oznacza większą przejrzystość i bezpieczeństwo. Mama, która chce zostać dawczynią, może lepiej wiedzieć, czego się spodziewać. Rodzice dziecka, które otrzymuje mleko z banku mleka, mogą mieć większe poczucie bezpieczeństwa. Personel medyczny zyskuje natomiast wspólne ramy działania, które pomagają podejmować decyzje, szkolić pracowników i rozwijać bank mleka w sposób uporządkowany.
To także ważny krok w stronę dalszego wzmacniania pozycji mleka kobiecego w systemie ochrony zdrowia — nie tylko jako najlepszego żywienia dla dziecka, ale również jako elementu nowoczesnej, bezpiecznej i odpowiedzialnej opieki medycznej.
Podziękowania
Ten standard nie powstałby bez ogromnego zaangażowania wielu osób. Dziękujemy wszystkim ekspertkom i ekspertom, przedstawicielom banków mleka kobiecego, członkom zespołów roboczych oraz osobom wspierającym konsultacje merytoryczne i organizacyjne.
To dzięki wspólnej pracy, wymianie doświadczeń i gotowości do szukania najlepszych rozwiązań udało się stworzyć dokument, który może realnie wspierać rozwój banków mleka kobiecego w Polsce.
Mamy nadzieję, że ten standard będzie nie tylko dokumentem, ale także wspólnym punktem odniesienia dla wszystkich, którym zależy na tym, by banki mleka kobiecego w Polsce działały bezpiecznie, profesjonalnie i według tych samych, opartych na dowodach zasad.
Gdzie znaleźć więcej informacji?
Osoby zainteresowane szczegółami dotyczącymi Standardu Organizacyjnego Banków Mleka Kobiecego, aktualnościami oraz materiałami eksperckimi mogą skorzystać ze strony Dla specjalistów
